TORA’DA KELİME
ölmek, hayatını kaybetmek; öldürmek, ölümüne sebep olmak; idam etmek, tamamen ortadan kaldırmak
vayamutu okunuşu Tora’da 4 kez, 4 farklı ayette görülür.
Vayaas Adonay kidvar moşe vayamutu hatsefardeim min habatim min hahatserot umin hasadot.
וַיַּ֥עַשׂ יְהוָ֖ה כִּדְבַ֣ר מֹשֶׁ֑ה וַיָּמֻ֙תוּ֙ הַֽצְפַרְדְּעִ֔ים מִן־הַבָּתִּ֥ים מִן־הַחֲצֵרֹ֖ת וּמִן־הַשָּׂדֹֽת׃
Adonay, Moşe’nin dilediğini yaptı. Evlerdeki, avlulardaki ve tarlalardaki kurbağalar öldü.
Vatetse eş milifne Adonay vatohal otam vayamutu lifne Adonay.
וַתֵּ֥צֵא אֵ֛שׁ מִלִּפְנֵ֥י יְהוָ֖ה וַתֹּ֣אכַל אוֹתָ֑ם וַיָּמֻ֖תוּ לִפְנֵ֥י יְהוָֽה׃
Adonay’ın önünden bir ateş çıkıp onları yaktı; Adonay’ın önünde öldüler.
Vayedaber Adonay el moşe ahare mot şene bene aharon bekarevatam lifne Adonay vayamutu.
וַיְדַבֵּ֤ר יְהוָה֙ אֶל־מֹשֶׁ֔ה אַחֲרֵ֣י מ֔וֹת שְׁנֵ֖י בְּנֵ֣י אַהֲרֹ֑ן בְּקָרְבָתָ֥ם לִפְנֵי־יְהוָ֖ה וַיָּמֻֽתוּ׃
Aaron’un iki oğlu Adonay’ın önüne yaklaşıp öldükten sonra Adonay, Moşe’ye seslendi.
Vayamutu haanaşim motsie dibat haarets raa bamagefa lifne Adonay.
וַיָּמֻ֙תוּ֙ הָֽאֲנָשִׁ֔ים מוֹצִאֵ֥י דִבַּת־הָאָ֖רֶץ רָעָ֑ה בַּמַּגֵּפָ֖ה לִפְנֵ֥י יְהוָֽה׃
Ülke hakkında kötü haber yayan o adamlar, Adonay’ın huzurunda salgınla öldüler.
Dilbilgisel ve sözlüksel çözümleme
Aynı Türkçe okunuş farklı İbranice kelimelere karşılık gelebilir. Her çözümleme doğrulanmış ayet ve kelime sırası üzerinden gösterilir.
İbranice biçim וַיָּמֻ֨תוּ֙
Temel kelime (lemma) מוּת
Kök — שורש (şoreş) מות
Türkçe anlam: ölmek, hayatını kaybetmek; öldürmek, ölümüne sebep olmak; idam etmek, tamamen ortadan kaldırmak
Dilbilgisel yapı: bağlaç + fiil, Kal, wayyiqtol (ardışık tamamlanmamış), 3. kişi, eril, çoğul
Bu yapının kullanımı: 4 kez
HC/Vqw3mpOkunuş kelimeleri, ayet içindeki kelime sırasıyla doğrulanmış İbranice morfoloji tokenlarına bağlanır. Açık Ketiv/Qere yerlerinde okunan Qere biçimi esas alınır; yazılı Ketiv ayrıca İbranice metinde korunur.
Okunuş: ToraOku Türkçe okunuş katmanı. Morfoloji ve temel kelime: OSHB v2.2. Kök: Open Scriptures Hebrew Lexicon. Türkçe anlam yalnız editoryal olarak doğrulanmışsa gösterilir.